عدول دادستان از کیفرخواست در صورت گذشت شاکی

كيفرخواست همان ادعانامه دادستان است كه پس از پايان تحقيقات مقدماتي در خصوص متهم صادر مي‌شود. در واقع دادستان در كيفرخواست مدعي است فردي يا افرادي به‌عنوان مباشر، شريك يا معاون، مرتكب فعل يا ترك فعلي شده‌ يا در آن معاونت داشته‌اند و از دادگاه درخواست مجازات آنها را دارد.

بعضي از حقوقدانان کیفرخواست را چنين تعريف مي‌كنند «تقاضاي دادسرا از محكمه جزا براي تعيين مجازات يا اقدامات تأميني و تربيتي درباره متهم، كيفرخواست ناميده مي‌شود.»
پس از پايان تحقيقات، بازپرس آخرين دفاع متهم را استماع کرده و با اعلام ختم تحقيقات و اظهار عقيده خود، پرونده را نزد دادستان ارسال مي‌کند. 
عقيده بازپرس در هر حال يكي از موارد زير است: عمل متهم متضمن جرمي نبوده يا اصولاً جرمي واقع نشده است؛ عمل متهم جرم است و بازپرس، قرار مجرميت صادر مي‌کند و دادستان نیز ظرف پنج روز پرونده را ملاحظه و نظر خود را اعلام می‌کند.
در صورت نخست، قرار منع يا موقوفي تعقيب متهم صادر و در صورت موافقت با مورد دوم، كيفرخواست صادر و پرونده به دادگاه صالحه ارسال مي‌شود.
در كيفرخواست نكاتی شامل نام و نام خانوادگي، نام پدر، سن، شغل، محل اقامت متهم، ميزان سواد، وضعيت تاهل، نوع قرار تامين با قيد اينكه متهم بازداشت یا آزاد است، نوع اتهام، دلايل اتهام، مواد قانوني مورد استناد، سابقه محكوميت كيفري در صورتي كه متهم داراي سابقه محكوميت كيفري باشد و نیز تاريخ و محل وقوع جرم بايد تصريح شود.
ممكن است متهم داراي دو اتهام باشد كه دادرسي نسبت به يكي از آنها در صلاحيت دادگاه انقلاب و نسبت به ديگري در صلاحيت دادگاه عمومي يا كيفري باشد.
در اين‌گونه موارد باید بر اساس ماده ۲۸۴ قانون آیين دادرسي كيفري عمل شود یعنی در صورت انتساب اتهامات متعدد به متهم که رسیدگی به آنها در صلاحیت ذاتی دادگاه‌های مختلف است، کیفرخواست جداگانه خطاب به هر یک از دادگاههای صالح صادر می‌شود.
همچنین بر اساس ماده ۲۸۳ قانون آیین دادرسی کیفری، پس از صدور کیفرخواست و قبل از ارسال به دادگاه، هرگاه شاکی در جرایم قابل گذشت، رضایت قطعی خود را به دادستان اعلام کند، در صورت وجود پرونده در دادسرا، دادستان از کیفرخواست عدول می‌کند. در این صورت، قرار موقوفی تعقیب توسط بازپرس صادر می‌شود. 
در جرایم غیرقابل گذشت، هرگاه شاکی رضایت قطعی خود را اعلام کند، دادستان در صورت فراهم بودن شرایط صدور قرار تعلیق تعقیب، می‌تواند از کیفرخواست عدول و تعقیب را معلق کند و در صورتی که در نتیجه رضایت شاکی، نوع مجازات تغییر کند، دادستان از کیفرخواست قبلی عدول و بر این اساس کیفرخواست جدید صادر می‌کند.